Η εκκλησία Χ

You will be redirected to the new page in

seconds

Υπάρχουν περιπτώσεις που έχω βρεθεί εκατοντάδες φορές σε ένα σημείο και έχω παρατηρήσει κάτι, έχοντας την διάθεση να το δω καλύτερα. Παρ'όλα αυτά για διαφόρους λόγους η επιθυμία μου δεν γίνεται πάντα πράξη. Συνήθως αυτό συμβαίνει διότι δεν έχω την επιθυμητή πρόσβαση αλλά παράλληλα πρέπει να παραδεχτώ ότι στέκομαι πάντα τυχερός και αργά ή γρήγορα παρουσιάζεται η κατάλληλη ευκαιρία για να δω από κοντά όλα αυτά που κατα καιρούς κίνησαν το ενδιαφέρον μου.

Σε μια τέτοια περίπτωση ανήκει και η εκκλησία που βρίσκεται πολύ κοντά στην αρχή της İstiklal. Την ανακάλυψα τυχαία εδώ και πάρα πολύ καιρό στην προσπάθειά μου να αποφύγω τις χιλιάδες κόσμου που ανεβοκατεβαίνουν στην κεντρική αρτηρία του Πέραν. Όταν η πολυκοσμία της Ιστικλάλ γίνεται ανυπόφορη, κινούμαι πάντα στα παράλληλα δρομάκια και πάντα είχα την διάθεση να σταθώ για λίγο και να μάθω περισσότερα για αυτόν τον ναό. Ακολουθώντας λοιπόν την τύχη μου, τούτη την φορά κατάφερα να εισέλθω και να δώ από κοντά αυτή την άγνωστη εκκλησία, την εκκλησία Χ όπως μου άρεσε να την αποκαλώ.

Η πρόσοψη της εκκλησίας Χ. Αμέτρητες φορές έβρισκα τις πόρτες κλειστές αλλά και πάλι η τύχη μου χαμογέλασε

Περνώντας αμέτρητες φορές απ'έξω μα πάντα με τις πόρτες κλειστές, είχα σχεδόν εγκαταλείψει την ιδέα να την επισκεφθώ. Προσπαθώντας για ακόμη μια φορά να γλυτώσω από την πολυκοσμία, βρέθηκα να περπατώ έξω από αυτήν και αντικρίζοντας τις ανοιχτές πόρτες του μαντρότοιχου, δεν θα άφηνα με τίποτα την ευκαιρία να πάει χαμένη.
Ρωτώντας έναν Τούρκο που γυρόφερνε στον αυλόγυρο σαν φύλακας ή επιστάτης, μου αποκρίθηκε πως πρόκειται για καθολική εκκλησία. Μάλλον πρέπει να πάψω να ρωτώ και να εμπιστευτώ περισσότερο τα μάτια και τις εμπειρίες μου διότι εισερχόμενος στο εσωτερικό της, κατάλαβα οτι εδώ είναι όλα λίγο διαφορετικά, μπερδεμένα και με πολλές επιρροές.
Πρώτα απ΄όλα η αρμενική επιγραφή μου έδωσε το πρώτο στοιχείο οτι δεν πρόκειται για καθολικό ναό. Ταυτόχρονα όμως έχοντας ήδη επισκεφθεί κατά το παρελθόν μια αρμένικη εκκλησία, σχεδόν απέναντι από τον Άγιο Δημήτριο Ξηροκρήνης, εκεί όλα ήταν περισσότερο σκυθρωπά και με σκοτεινότερα χαρακτηριστικά απ'ότι εδώ. Άρα κάτι ήταν διαφορετικό.
Επιπλέον εδώ υπήρχαν κάμποσα αγάλματα τριγύρω μου και με έβαλαν σε νέους περισυλλογισμούς. Τότε ήταν που μου κατέβηκε η ιδέα: Η εκκλησία Χ είναι μια αρμενοκαθολική εκκλησία!

Μεσ'την εκκλησιά να κοιτώ τα άστρα

You will be redirected to the new page in

seconds

Από την πρώτη στιγμή που βρέθηκα στην Πόλη, κυριεύτηκα από μια πρωτόγνωρη επιθυμία να επισκεπτώ, να γνωρίσω και να προσκυνήσω ιερούς ναούς και Αγιάσματα. Για μένα ήταν κάτι πρωτόγνωρο καθώς μέχρι πρότινος δεν είχα νοιώσει στην ζωή μου αυτήν την επιθυμία και δεν θεωρούσα τον εαυτό μου τακτικό επισκέπτη και προσκυνητή ιερών ναών. Πλέον επισκέπτομαι εκκλησίες, αναζητώ ιερά προσκυνήματα και ανακαλύπτω "τις αρτηρίες" της Βασιλεύουσας, τα Αγιάσματά της. Στόχος μου είναι κάποια μέρα να κατορθώσω να τα επισκεπτώ όλα και να νοιώσω απέραντη χαρά, θρησκευτική θαλπωρή και κατάνυξη. Είναι άλλωστε και αυτή μία από τις πολλές διόδους ώστε να μπορέσω να νοιώσω όσο πληρέστερα μπορώ στην ψυχή και στην νόησή μου την μοναδική Πόλη.
Η αναζήτηση με έφερε τούτη την φορά στο προάστειο του Αγίου Στεφάνου, με σκοπό να επισκεφτώ την εκκλησία που υπάρχει εκεί. Επιπλέον ήταν η πρώτη φορά που επισκέφτηκα εκκλησία σε μή πρωινή ώρα και τελικά άξιζε, διότι το εκθαμβωτικό κάλλος του ναού σε συνδυασμό με τον φωτισμό με συνεπήρε και κυριολεκτικά απόμεινα μόνος να κοιτώ τα...αστέρια.

Το βόρειο κλίτος του Αγίου Στεφάνου, ένας ναός απέραντης ομορφιάς

Ο ναός είναι αφιερωμένος στον Άγιο Στέφανο επειδή σε εκείνο το μέρος προσάραξε το καράβι που μετέφερε τα οστά του Αγίου Στεφάνου του Πρωτομάρτυρα από τα Ιεροσόλυμα στην Κωνσταντινούπολη και λόγω κακοκαιρίας αναγκάστηκε να σταματήσει εκεί. Τα Ιερά Λείψανα μεταφέρθηκαν σε εκκλησία που αφιερώθηκε σε Αυτόν όπως και όλο το χωριό. Από τότε πέρασαν αιώνες και άλλαξαν τόσα πολλά. Η ομορφιά του προαστείου όμως παρέμεινε και ο ναός του Αγίου Στεφάνου δεν θα μπορούσε να αποτελεί εξαίρεση.

Στον Άγιο Γεώργιο Ποτηρά, με τριγύρω την μπούρκα συντροφιά

You will be redirected to the new page in

seconds

Η Πόλη είναι γεμάτη ιδιαιτερότητες και ο τρόπος που αυτές είναι διασκορπισμένες ορισμένες φορές στους διαφόρους μαχαλάδες, προκαλεί αρχικά έκπληξη και περιέργεια μα έπειτα στιγμές περισυλλογής και επαναφορά ιστορικής μνήμης για την πλυθησμιακή ανακατάξη και αναδιάταξη των πολίτικων γειτονιών ανα τους αιώνες και δεκαετίες. Λίγο πιο πάνω από την περιοχή του Φαναρίου, ξεκινά ο μαχαλάς του Fatih, εκεί που το βαθιά θρησκευόμενο Ισλάμ κυριαρχεί παντού και η εικόνα της Πόλης μοιάζει περισσότερο με αυτή της Τεχεράνης. Στην Πόλη όμως όσο παρατηρείς κάτι, τόσο περισσότερο ανακαλύπτεις διαφορετικές πτυχές κάτω από την επιφάνεια. Στο ισλαμοποιημένο Fatih εκτός από τα ένδοξα χριστιανικά απομεινάρια του παρελθόντος όπως την Παναγία Παμμακάριστο υπάρχει και η εκκλησία του Αγίου Γεωργίου Ποτηρά που πεισματικά αποτελεί την αντίθεση και την ιδιαιτερότητα της συνοικίας. Είχα την χαρά και την τύχη να την επισκεφτώ και δίνοντας το παρών να υπενθυμίσω ότι δεν υπάρχουν ξεχασμένες γειτονιές και εκκλησίες, παρά μόνον η πρόκληση να αντιμετωπίσουμε την λήθη μας.

Η είσοδος του Αγίου Γεωργίου Ποτηρά με τον χαρακτηριστικό και απαραίτητο μαντρότοιχο

Ενδεικτικός τρόπος του ντυσίματος των γυναικών στο Fatih. Αρκετές από αυτές είναι σχεδόν έφηβες

Στον κεντρικό δρόμο η μπούρκα, σαν πάνινη φυλακή, κυριαρχεί

Περπάτησα αρκετή ώρα ώσπου να καταφέρω να εντοπίσω την εκκλησία, μιας και είναι κυριολεκτικά χωμένη σε ένα παράλληλο στενό του κεντρικού δρόμου. "Ποιός χριστιανός, να φτάσει ως εδώ και να την επισκεφθεί;", συλλογίστηκα καθώς παρατηρούσα τις ενδυμασίες και το παρουσιαστικό των ανθρώπων τριγύρω μου. Αντικρίζοντας τον μαντρότοιχο του ναού και το καμπαναριό του, σκέφτηκα πως αποτελεί κατόρθωμα να στέκει σε αυτή την γειτονιά η εκκλησία ακόμα. Η προσωπικότητα και η συνεννόηση του Οικουμενικού Πατριάρχη με όσους κρατούν τα ηνία του ισλαμικού στοιχείου έχει αποτρέψει τα χειρότερα.

Στον Άγιο Ταξιάρχη της Στένης

You will be redirected to the new page in

seconds

Οι εκκλησιαστικοί ναοί στην Πόλη είναι αρκετοί και απλωμένοι σε όλα τα μήκη και τα πλάτη του λατρεμένου αυτού τόπου. Ορισμένοι από αυτούς είναι μεγαλειώδεις και προκαλούν δέος με την λαμπρότητά τους και άλλοι πάλι είναι ταπεινοί και μοναχικοί. Στην Ελλάδα πήγαινα σπάνια στην εκκλησία. Στην Πόλη όμως ένιωσα διαφορετικά και επισκέπτομαι τους ναούς όποτε ευκαιρώ. Μπορεί να τους επισκέπτομαι όλους με χαρά μα έχω μεγαλύτερη προτίμηση κυρίως σε μικρά, ταπεινά και κάπως "ξεχασμένα" εκκλησάκια. Ίσως γιατί έτσι θεωρώ ότι έρχομαι σε επικοινωνία, δίνω κουράγιο και ενισχύω ψυχικά τους μοναχικούς ανθρώπους που έχουν αναλάβει το έργο συντήρησης των ναών. Έτσι το πρόσφατο παγερό και βροχερό πρωινό επέλεξα να επισκεφτώ τον Άγιο Ταξιάρχη της Στένης.

Η είσοδος της εκκλησίας των Παμμέγιστων Ταξιαρχών

Το προάστιο της Στένης (İstinye) ονομάζονταν Σωσθένιο κατά την αρχαιότητα. Πιστεύεται ότι σε τούτο το σημείο οι Αργοναύτες έκτισαν ιερό προς τιμήν του Διός. Πάνω στο ιερό αργότερα χτίστηκε Μονή γνωρίζοντας μεγάλες δόξες.

Πέρασμα από τον Αγίο Δημήτριο Ταταούλων

You will be redirected to the new page in

seconds

Περπατώντας με τις ώρες στα σοκάκια της Πόλης, διαπερνούσα μία-μία τις συνοικίες. Είναι σαν ένα είδος θεραπείας αφού καταφέρνω να αδειάζω το μυαλό μου από κάθε περιττή σκέψη, να γίνομαι ένα με την Πόλη και να ανακαλύπτω κάθε γωνιά της. Περπατώντας κάπου κοντά στο Ντολάπ-ντερέ, σκέφτηκα να ανηφορίσω τον λόφο που βγάζει στην περιοχή Kurtuluş. Διάλεξα το σωστό ανηφορικό στενό και έπειτα από λίγο βρέθηκα στο προάστιο που κάποτε ονομάζονταν και επίσημα Ταταύλα καθώς και άτυπα "μικρή Αθήνα" εξαιτίας του ότι κατοικούνταν εξ'ολοκλήρου από Ρωμιούς. Στην κεντρική πλατεία των Ταταούλων δεσπόζει ο Άγιος Δημήτριος με τον χαρακτηριστικό μαντρότοιχο να τον περικλύει.

Ο Άγιος Δημήτριος με το καμπαναριό του και τον αιωνόβιο μαντρότοιχο

Πρώτες αναφορές για ύπαρξη ναού υπάρχουν από τα μέσα του 1500 και πιθανόν ο ναός να ήταν από τότε αφιερωμένος στον Άγιο Αθανάσιο. Με τον καιρό, χριστιανοί εργάτες που ζούσαν και εργάζονταν κοντά στον Κεράτιο, άρχισαν σταδιακά να μετακινούνται προς τα Ταταύλα. Κάποια στιγμή μετέφεραν μαζί τους και την Εικόνα του Αγίου Δημητρίου και ο ναός μετονομάστηκε και αφιερώθηκε σε Αυτόν. Το 1720 κατασκευάστηκε η περίφραξη του ναού με τον ψηλό μαντρότοιχο. Εκείνη την εποχη τα Ταταύλα ήταν μία σχετικά έρημη περιοχή και όφειλε να προφυλαχθεί ο χώρος που στο εσωτερικό του περιέχει και τάφους, που δεν βρίσκονται στο κοντινό νεκροταφείο (δες εδώ).

Μια απολαυστική επίσκεψη στο Οικουμενικό Πατριαρχείο

You will be redirected to the new page in

seconds

Για το Οικουμενικό Πατριαρχείο και τον Άγιο Γεώργιο έχω ήδη δημοσιεύσει μια ανάρτηση εδώ. Από τότε ξαναβρέθηκα εκεί κάμποσες φορές χωρίς να δω κάποιες διαφορετικές εικόνες ή να παρατηρήσω άλλες καταστάσεις απ'τις συνηθισμένες. Τούτη την φορά όμως είχα την τύχη να συνδυάσω στιγμές προσευχής με μία άκρως απολαυστική επίσκεψη και σας την παρουσιάζω.

Το χαρακτηριστικό ξύλινο κτίριο στο Οικουμενικό Πατριαρχείο

Κάθε φορά που περνώ την πύλη του Οικουμενικού Πατριαρχείου νοιώθω πολύ ιδιαίτερα μα συνάμα με συνοδεία πολυκοσμίας και βαβούρας.
Σήμερα το πρωί όμως ήμουν ολομόναχος! Έφτασα γύρω στις 8 και στον χώρο βρισκόνταν μόνον ο φύλακας. Τον καλημέρισα και εκείνος μου ανταπέδωσε τον χαιρετισμό, λίγο απορημένος σαν να σκέφτονταν: "Τι γυρεύει αυτός εδώ τέτοια ώρα;".

Για διδάγματα στο δημοτικό σχολείο της Βλάγκας

You will be redirected to the new page in

seconds

Σε μία από τις ηλεκτρονικές συζητήσεις που είχα με τον φίλο και αναγνώστη Χρήστο Ι. Δρούγκα, μου ανέφερε το προάστιο της Βλάγκας. Μου έκανε εντύπωση που δεν γνώριζα τίποτα γι'αυτό το μέρος και σκέφτηκα πως θα ήταν η καταλληλότερη ευκαιρία ν'ασχοληθώ περισσότερο με την περιοχή. Η σημερινή ονομασία είναι Yeni kapı και βρίσκεται στα παράλια της θάλασσας του Μαρμαρά, ανάμεσα στην Samatya και το Kumkapı. Οι περιοχές αυτές είναι πλέον υποβαθμισμένα προάστια μα άλλοτε έσφυζαν από Ρωμιοσύνη. Εξάλλου τον πρώτο καιρό μετά την Άλωση οι ελληνικοί πλυθυσμοί συγκεντρώθηκαν στον Κεράτιο με επίκεντρο το Φανάρι και στην πλευρά της Προποντίδας με κέντρα την Ψωμάθεια, την Βλάγκα και το Κοντοσκάλι.
Στην σημερινή Βλάγκα οι συνήθεις καθημερινές εικόνες περιλαμβάνουν εργοτάξια, πολλή κίνηση στους δρόμους, φτωχογειτονιές με παστρικούς Τούρκους μαγαζάτορες, μαύρους λαθρομετανάστες να σουλατσάρουν κουβαλώντας μαύρες τεράστιες σακούλες και αρκετά μαγαζιά εμπορίας γούνας με ρώσικες επιγραφές. Κάπου εκεί βρίσκεται και το ρωμέικο δημοτικό σχολείο της Βλάγκας και δεν θα έχανα με τίποτα την ευκαιρία να το επισκεφτώ. Ο Χρήστος με έφερε σε επικοινωνία με την δασκάλα του σχολείου, Δέσποινα Βασιλειάδου, και η χαρά μα και η περιέργεια ήταν τεράστια που θα κατάφερνα να βρεθώ σε αυτό το σχετικά άγνωστο ελληνικό σχολείο της Πόλης.

Το έξοχο καμπαναριό στην παλιά είσοδο του σχολείου μαρτύρα πως στο υποβαθμισμένο Γενί καπί υπήρχε κάποτε κάτι περισσότερο αξιόλογο

Περιπλανήθηκα αρκετά ώσπου να βρώ το σχολείο. Ευτυχώς η παρατηρητική ματιά μου και το θαυμάσιο καμπαναριό που αντίκρυσα ψάχνοντας, κατάφεραν να με κατατοπίσουν. Η κυρία Βασιλειάδου με προυπάντησε με ευγένια μα και μικρή αμηχανία. Συμπέρανα πως μάλλον δεν συνηθίζεται να υπάρχει ενδιαφέρον και να έρχονται επισκέπτες σαν κι εμένα στο σχολείο.

Περίπατος σε γειτονιές της ανατολικής πλευράς

You will be redirected to the new page in

seconds

Οι περιπλανήσεις στην Πόλη δεν σταματούν ποτέ. Είναι καταπληκτικό πως κάθε περιοχή, γειτονιά και σοκάκι κρύβει πάντα ένα παρελθόν που η ιστορία του χάνεται σε βάθη αιώνων. Θεωρώ πως είναι πρακτικά αδύνατον να δει κανείς όλακερη την Πόλη και να εξευρευνήσει όλες της γειτονιές της. Δεν ξέρω τι επιφυλάσσει το μέλλον μα τουλάχιστον χαίρομαι που ακόμα μπορώ να περπατώ και να επισκέπτομαι κάθε φορά και μια ακόμα συνοικία της Πόλης. Τούτη λοιπόν την φορά βρέθηκα σε μερικά παραλιακά προάστια της ανατολικής πλευράς της Πόλης.

Ξεκίνησα την βόλτα μου από το Çengelköy, το ένδοξο αυτό βοσπορινό προάστιο. Στις μέρες μας το ''Αγκυροχωριό'', όπως ονομάζονταν άτυπα για μεγάλο χρονικό διάστημα, είναι περισσότερο γνωστό για τις ψαροταβέρνες του δίπλα στον Βόσπορο. Κάποτε όμως ήταν μία σημαντική περιοχή με πολύ έντονο ελληνικό στοιχείο. Ως την δεκαετία του '60 επί το πλείστον στο Τσέγκελκιόι ζούσαν Ρωμιοί. Στα Σεπτεμβριανά του '55 (δες εδώ) οι καταστροφές ήταν κι εδώ μεγάλες και περίπου 2.000 Έλληνες που ζούσαν εκεί, μετακινήθηκαν είτε σε άλλες περιοχές της Πόλης είτε πήραν τον δρόμο του ''ξενιτεμού'' στην Έλλάδα.

Κατοικίες με ξύλινη εξωτερική επένδυση παραπέμπουν σε άλλες εποχές

Στις μέρες μας η φθορά και η εγκατάλειψη είναι εμφανής σε πολλά σημεία.

Η Παναγία του Βεφά ''αγκαλιάζει'' όλον τον κόσμο

You will be redirected to the new page in

seconds

Η Πόλη έχει την μοναδική ικανότητα να σε κάνει να μην πλήττεις ποτέ και διαρκώς να σου προσφέρει ιδιαίτερες στιγμές και καινούριες συγκινήσεις. Όλα αυτά και άλλα πολλά είδα και ένιωσα τούτο το πρωινό, όταν επισκέφτηκα την εκκλησία της Παναγίας και το ομώνυμο Άγιασμα στο Βεφά. Είχα διαβάσει κάτι σχετικά για την διασημότητα και την προσέλευση των πιστών μα δεν μπορούσα να φανταστώ την έκταση και τον όγκο των επισκεπτών.

Η είσοδος του ναού

Η ιδιομορφία που συνάντησα στην Παναγιά του Βεφά είναι πώς οι επισκέπτες στην πλειοψηφία τους δεν είναι χριστιανοί. Κάθε πρώτη του μηνός άνθρωποι όλων τον θρησκειών προσέρχονται στην Παναγιά του Βεφά για να προσευχηθούν, να πάρουν την Ευλογία Της και να Την παρακαλέσουν για κάποια χάρη.

Η ουρά του κόσμου φτάνει έξω από τον ναό εώς και πολλά μέτρα έξω στον δρόμο

Τα κεριά ανάβουν κατά εκατοντάδες. Σπάνια έχω δεί σε εκκλησία στην Πόλη τόσα πολλά κεριά αναμμένα

Οι περισσότεροι επισκέπτες είναι κυρίως γυναίκες μουσουλμάνες που περιμένουν υπομονετικά αρκετές ώρες ώστε να διαβαστούν από τον παπά και ύστερα να κατέβουν τα σκαλοπάτια που υπάρχουν μέσα στον ναό ώστε να παραλάβουν το Άγιασμα. Κατά την διάρκεια της αναμονής θα βρούν χρόνο να σταθούν μπροστά από τις Εικόνες της Παναγίας και να ''συνομιλήσουν'' μαζί Της, ανοίγοντας τις καρδιές τους, εξιστορώντας τα πάθη τους και εκφράζοντας τις ευχές τους.

Καρτερικά προσμένουν οι προσκυνητές...

Ποδηλατική περιπλάνηση στην Χάλκη

You will be redirected to the new page in

seconds

Ένα από τα μειονεκτήματα στην Πόλη για 'μένα είναι η δύσκολη πρόσβαση σε χώρους άθλησης και γυμναστικής. Μπορεί η Πόλη να διαθέτει αρκετό πράσινο και πολλά σημεία που μπορεί κανείς να περπατήσει ή να αθληθεί, μα από την μία ο υπερπλυθησμός της Πόλης και η τεράστιες αποστάσεις αποτελούν κάποιες φορές αντικίνητρο. Είμαι ακόμα συνηθισμένος στις υποδομές της κεντρικής Ευρώπης που ο αθλητισμός αποτελεί τρόπο ζωής, πάμφθηνο μέσο ενασχόλησης και δε χρειάζεται κανείς παρά να βγεί ώς την γωνιά του σπιτιού του για να αθληθεί. Στην Πόλη ή θα πρέπει να πάρω συγκοινωνίες για να βρεθώ σε κάποιο κατάλληλο μέρος ή θα πρέπει να γυμναστώ στους μεν απέραντους δε ασφάλτινους παραλιακούς δρόμους, προσπαθώντας συνάμα να αποφεύγω τους δεκάδες περαστικούς περπατητές και επίδοξους σέφ-ψήστες που στήνουν παντού τις υπαίθριες ψησταριές τους.
Υπάρχει βέβαια και μιά άλλη εναλλακτική λύση: Πρωινό ξύπνημα και γυμναστική με ποδήλατο σε κάποιο από τα Πριγκηπονήσια! Ήταν η κατάλληλη ευκαιρία να επισκεφτώ ξανά την Χάλκη, που την έχω παραμελήσει κάπως, να βγάλω μερικές φωτογραφίες, προσπαθώντας να αποθανατίσω λίγο από την αρχοντιά της, μα και να επισκεφτώ την περίφημη Θεολογική Σχολή της. Πρωί-πρωί, πήρα το καραβάκι μου, αποβιβάστηκα στην Σκάλα, νοίκιασα το ποδηλατο μου μερικές δεκάδες μέτρα από την προβλήτα και η ποδηλατική περιπλάνηση στην Χάλκη είχε κιόλας ξεκινήσει.

Πριγκηπονήσια ομορφιά σε ρόζ αποχρώσεις

Προτού ξεκινήσω για τα καλά, έκανα μια στάση στην εκκλησία του Αγίου Νικολάου, που ήταν δυστυχώς κλειστή. Η πόρτα του Αγιάσματος της Αγίας Παρασκευής ήταν όμως ανοιχτή και έτσι άναψα το κεράκι μου και έκανα την προσευχή μου προτού ξεχυθώ σαν σίφουνας στα περικόκλαδα δρομάκια της Χάλκης.

Οι ανακαινίσεις των εκκλησιών της Χαλκηδόνας

You will be redirected to the new page in

seconds

Τους τελευταίους μήνες έχω νοιώσει ανάμεικτα συναισθήματα σε κάποιες απο τις εκκλησιαστικές μου επισκέψεις.Και αυτό γιατί συναντώ κλειστές πόρτες λόγω ανακαινίσεων.Γράφω για ανάμεικτα συναισθήματα καθώς εκ πρώτης στιγμής υπάρχει μια μικρή απογοήτευση.Δεν είναι και λίγο πράγμα να διασχίζω ολάκερη την Πόλη,ψάχνοντας αρκετές φορές στα τυφλά,και αφ'ότου βρώ την εκκλησία να μην μπορώ να μπω μέσα,να ανάψω ένα κεράκι και να τραβήξω μερικές φωτογραφίες για τις ανάγκες του Μπλόγκ.Υπάρχουν και περιπτώσεις όπου την έχω ''πατήσει'' διπλά,όπως για παράδειγμα στην Παναγία στο Κοντοσκάλι.Δυό φορές έφτασα ως εκεί μα η ανακαίνιση ακόμα συνεχίζεται.Άντε να δούμε ως πότε...
Από την άλλη πλευρά χαίρομαι να βλέπω αυτούς τους ξεχωριστούς ναούς να συντηρούνται,έτσι ώστε να μην υποκύψουν ολοκληρωτικά στην φθορά της υγρασίας και του χρόνου.
Σήμερα βρέθηκα στην αγορά του Kadıköy και πέρασα έξω απο την Αγία Ευφημία.Ευχάριστη έκπληξη,διότι οι πόρτες της ήταν ανοιχτές.Όσες φορές κατά το παρελθόν είχα βρεθεί εκεί,ήμουν άτυχος.Η ατυχία βέβαια συνεχίστηκε γιατί λόγω ανακαίνισης δεν επιτρέπονταν η είσοδος στην εκκλησία.Ο...κάπως αυστηρός...φύλακας δεν με άφησε ούτε να βγάλω μερικές φωτογραφίες απο το Άγιασμα και τον αυλόγυρο.Δεν πειράζει...σκέφτηκα,καλή καρδιά και συνεχίζουμε την περιπλάνηση.

Η είσοδος της Αγίας Ευφημίας στην Χαλκηδόνα

Εκείνη την στιγμή το έβαλα πείσμα να επισκεφτώ μια εκκλησία.Ήξερα πως κάπου στο Kadıköy υπάρχει και η εκκλησία της Αγίας Τριάδας.Άρχισα το περπάτημα και το ψάξιμο και ύστερα απο κάμποση ώρα στάθηκα τυχερός.Το σκέπασμα των δέντρων στην ανατολική πλευρά της δεν στάθηκε ικανό να με σταματήσει.

Η Αγία Τριάδα αρχικά καλά κρυμμένη πίσω απο το πράσινο,μα όχι αρκετά για πεζοπόρους σαν κι εμένα

Στην Αγιά Τριάδα του Πέραν

You will be redirected to the new page in

seconds

Σήμερα, ανήμερα του Αγίου Πνεύματος, επέλεξα να βρεθώ στο Τάξιμ για να παρακολουθήσω την Λειτουργεία στην πανυγηρίζουσα Αγία Τριάδα. Η εκκλησία σχεδόν μαγνητίζει το βλέμμα του κάθε επισκέπτη που θα βρεθεί στην αρχή του Πέραν με τον επιβλητικό όγκο της και την αρχιτεκτονική της.

Η επιβλητική Αγία Τριάδα

Εκκλησίες της Πόλης-Θοδωρής 1-0

You will be redirected to the new page in

seconds

Έχοντας αλωνίσει αμέτρητα σοκάκια και γειτονιές της Πόλης, έχω κατά καιρούς συναντήσει πολλές εκκλησίες που είναι διασκορπισμένες ανά την Πόλη. Συνήθως κατορθώνω να εισέλθω στο εσωτερικό τους, να ανάψω ένα κεράκι, να θαυμάσω τα όσα υπέροχα βρίσκονται εκεί μέσα μα και για να βγάλω φωτογραφίες. Ειδικά το τελευταίο κάποιες φορές γίνεται δύσκολη υπόθεση. Σε τούτο το άρθρο λοιπόν θα σας παρουσιάσω μερικές από τις αποτυχημένες προσπάθειές μου να μπώ ή να φωτογραφίσω μια εκκλησία.
Θα ξεκινήσω από την Αγία Ειρήνη διότι αποτελεί ιδιαίτερη περίπτωση. Η Αγία Ειρήνη θεωρείται μνημείο στις μέρες μας και οι πόρτες της είναι πάντα κλειστές για το κοινό. Μόνο ορισμένες φορές χρησιμοποιείται για εκδηλώσεις και συναυλίες καθώς λέγεται πως διαθέτει μια καταπληκτική ακουστική. Είναι επίσης η μοναδική εκκλησία, αν έχω ενημερωθεί σωστά, μαζί με την Παναγιά Μουχλιώτισσα που χτίστηκε πριν την Άλωση και ποτέ δε μετατράπηκε σε τζαμί.

Η πανέμορφη και μοναδική Αγία Ειρήνη

Εύχομαι να τα φέρει έτσι η ζώη ώστε κάποια φορά κι εγώ να έχω το προνόμιο να την επισκεφτώ και εκ των έσω.
Υπήρξαν περιπτώσεις που η κακή κατάσταση των εκκλησιών δεν μου επέτρεψε την επίσκεψη λόγω επισκευών. Μια τέτοια στέρηση είχα στο Φέρικιόι, στους Αγίους Αποστόλους. Εστώ κι από την εξωτερική εμφάνιση ο ναός έδειχνε σε όχι καλή κατάσταση.

Εκκλησίες σε κακόφημες γειτονιές

You will be redirected to the new page in

seconds

Εκκλησίες στην Πόλη υπάρχουν πολλές. Μερικές από αυτές είναι ευκολοπρόσιτες και σε πολύ καλή κατάσταση, άλλες πάλι βρίσκονται σε σημεία που δεν έχουν την ανάλογη προσέλευση επισκεπτών και πιστών. Προτιμώ να επισκέπτομαι αυτές τις δεύτερης κατηγορίας για πολλούς λόγους. Ένας από αυτούς είναι και η στήριξη που παρέχεται με αυτόν τον τρόπο στους ανθρώπους που έχουν ταυτίσει την ζωή τους με την λειτουργία του κάθε ναού. Για να ξέρουν οτι οι κόποι τους δεν πάνε στον βρόντο και γιατί επίσης μέσα απο την προσπάθεια της μή ερείπωσης των ναών, συντηρείται η ίδια η Ρωμιοσύνη της Πόλης. Δύο από αυτές τις εκκλησίες επισκέφτηκα και θα ήθελα να σας τις παρουσιάσω και εσάς μέσα απο τον φωτογραφικό φακό μου. Αναφέρομαι στην εκκλησία της Θεοτόκου και στην εκκλησία του Αγίου Κωνσταντίνου και Ελένης. Αφού εισήλθα στα κακόφημα σοκάκια του Ταρλάμπασι και περιπλανήθηκα λιγάκι, τελικά βρέθηκα στην καγκελόπορτα της εκκλησίας του Αγίου Κωνσταντίνου και Ελένης. Αν και βρίσκεται σε σχετικά κεντρικό σημείο, το γεγονός οτι πρέπει κανείς να εισέλθει στο Ταρλάμπασι δεν την κάνει δημοφιλή εκκλησιαστικό προορισμό.

Η όψη του ναού απο τον δρόμο.

Προσευχή στον ναό του Αγίου Γεωργίου

You will be redirected to the new page in

seconds

Όταν ζούσα στην Ελλάδα, ήμουν από αυτούς που πολύ σπάνια πατούσαν το πόδι τους σε εκκλησία. Στην Πόλη όμως ο ρόλος αντιστράφηκε. Αρκετά συχνά επιδιώκω να επισκέπτομαι εκκλησίες, απλά για να κάνω έναν Σταυρό, μια μικρή προσευχή ή ευχή και να ανάψω ένα κεράκι. Ίσως αυτό να οφείλεται στο ότι οι ναοί από κάθε άποψη είναι τόσο ιδιαίτεροι και μοναδικοί στην Πόλη και ασκούν μια φοβερή έλξη πάνω μου. Χτές βρέθηκα στο Φάναρι και είχα την διάθεση για μια μικρή εκκλησιαστική επίσκεψη. Ο ναός του Αγίου Γεωργίου ήταν ο πιο κοντινός.Χ ωρίς δεύτερη σκέψη λοιπόν σε δυό λεπτά είχα βρεθεί στην έδρα του Οικουμενικού Πατριαρχείου!

Η πρόσοψη του ναού στο Οικουμενικό Πατριαρχείο

Εκεί που κείτονται οι Ρωμιοί

You will be redirected to the new page in

seconds

Έχοντας βαλθεί να λιώσω τις σόλες των παπουτσιών μου περπατώντας σε ολόκληρη την Πόλη, ξεκίνησα από το Τάξιμ, πέρασα μέσα από το Ταρλάμπασι και ανηφόρησα τον λόφο του Dolapdere, ώσπου βρέθηκα στην συνοικία των Ταταύλων. Αφού όργωσα και τα Ταταύλα, έφτασα στην άκρη της συνοικίας αυτής, σε ένα μέρος που έμοιαζε κάπως απόμερο και ξεχασμένο μα συνάμα τόσο ιδιαίτερο, σεμνό και ιερό. Έφτασα εκεί που αναπαύονται χιλιάδες ''δικές''μας ψυχές. Έφτασα εκεί που κείτονται οι Ρωμιοί!

Η πύλη της κεντρικής εισόδου του κοιμητηρίου

Στην αγκαλιά της Παναγιάς Μουχλιώτισσας

You will be redirected to the new page in

seconds

Είχα ξεχυθεί στα στενά της Πόλης και συγκεκριμένα στην λεγόμενη ιστορική χερσόνησο για αμέτρητες ώρες περπατήματος. Αν και έχω περπατήσει σε τούτα τα μέρη ξανά και ξανά κάτι απροσδιόριστο με σπρώχνει πάντα στο να πηγαίνω στους ίδιους δρόμους, στα ίδια σοκάκια, στις ίδιες γειτονιές. Είναι σαν να προσπαθώ να αποροφήσω την Πόλη μέσα μου, σαν να θέλω να αποτυπώσω όσες πιο πολλές μυρωδιές, εικόνες και λοιπά ερεθίσματα βαθειά στο κορμί μου.
Χωμένος λοιπόν με τις ώρες στα σοκάκια βρέθηκα στο Φανάρι στα σύνορα με το Φάτιχ. Ο καιρός μουντός, παγωμένος και με έναν αέρα που πραγματικά έτσουζε. Δε θα ήταν άσχημα να κάνω ένα διαλλειματάκι, σκέφτηκα, να ξεφύγω λιγάκι από την βαρυχειμωνιά. Εκεί κοντά μου ήταν η εκκλησία της Παναγίας της Μουχλιώτισσσας. Εμένα μου φαινόνταν πάντα σαν ερειπωμένη, αλλά γυροφέρνωντάς την μια φορά, είδα μια πορτούλα με κουδουνάκι και σκέφτηκα πως ίσως καταφέρω να μπώ μέσα να την δω.
Χτύπησα και μετά από λίγο ακούστηκαν βήματα στον αυλόγυρο και μία κύρια μου άνοιξε. Δεν μιλούσε ούτε μια λέξη ελληνικά, μα βλέποντάς με, ρώτησε: Yunanlımısın? Χαμογελώντας, απάντησα καταφατικά και με άφησε να μπώ στην αυλή. Στην Πόλη σαν καταλάβουν πως δεν είμαι Τούρκος, το πρώτο πράγμα που τους έρχεται στον νού τους, είναι να με ρωτήσουν αν είμαι Έλληνας. Πόλλες φορές μου απαντάνε με μερικές ελληνικές λέξεις χωρίς εγώ καν να έχω ανοίξει το στόμα μου. Στην σημερινή περίπτωση πάντως δεν χωράει καμία δεύτερη σκέψη. Ποιός άλλος θα έτρεχε μεσ' στο καταχείμωνο, να χτυπάει πόρτες στις εκκλησίες, εκτός από Έλληνα; Έφερε τα κλειδιά και μου άνοιξε την εκκλησία, αφήνωντας με να απολάυσω τον τόσο ιδιαίτερο αυτόν χώρο.

Η μικρή είσοδος της Παναγίας του Μουχλίου

Η ημερομηνία κατασκευής της εκκλησίας αυτής χάνεται στα ίχνη των αιώνων.

Στην Παναγιά των Βλαχερνών

You will be redirected to the new page in

seconds

Στην Πόλη όλα έχουν μια ιδιαιτερότητα. Ορισμένες φορές καταλαβαίνει κανείς από μακριά πώς εδώ βρίσκεται κάτι μοναδικό. Υπάρχουν και μέρη όμως που εκ πρώτης όψεως ξεγελούν λόγω της απλότητας τους. Σε ένα τέτοιον λιτό μα συνάμα σπουδαίο χώρο βρέθηκα και εγώ. Στην Παναγιά των Βλαχερνών.

Το κτίσμα του ναού. Λιτό μα συνάμα τόσο ιδιαίτερο

Η είσοδος του ιερού αυτού χώρου

Η εκκλησία αυτή λοίπον είναι όχι μόνο μία από τις σπουδαιότερες της Πόλης αλλά και ολόκληρου του χριστιανικού κόσμου.

Η Παναγιά του Πέραν

You will be redirected to the new page in

seconds

Οι βόλτες και οι περιηγήσεις στο Πέραν δεν είναι ποτέ μονότονες. Όλο και κάτι θα υπάρχει που θα τραβήξει την προσοχή μου. Ειδικά τα τριγύρω στενά είναι κυριολεκτικά γεμάτα θησαυρούς. Πολλές φορές είχε κεντρίσει την προσοχή μου ένα καμπαναριό με τον σταυρό στην κορυφή του. Οι πιθανές εισόδοι-καγκελόπορτες από το στενάκι ή την στοά Χατζόπουλο ήταν όμως πάντα κλειδωμένες.

Το καμπαναριό που τραβούσε την ματιά μου

Η μόνη πιθανή λύση να εισέλθω μέσα στην εκκλησία ήταν να βρεθώ εκεί Κυριακή πρωί κατά την Θεία Λειτουργία. Τελικά άξιζε και με το παραπάνω ο κόπος μου. Κάτι τέτοιο έπρεπε να είχε γίνει εδώ και καιρό.

Στα ίχνη του Αγιάσματος του Μπαλουκλή

You will be redirected to the new page in

seconds

Είχα κάνει μια προσπάθεια το καλοκαίρι να επισκεφτώ την εκκλησία της Ζωοδόχου Πηγής ή Παναγίας της Μπαλιουκλώτισας σε ένα προάστιο της Πόλης, μα μέτα από ώρες αναζήτησης δεν κατάφερα να την βρω. Με τον καιρό ξέχασα κιόλας αυτήν την ανεπιτυχή προσπάθεια. Μετά όμως την επίσκεψη στο Άγιασμα του Αγίου Δημητρίου (δες εδώ), άνθισε μέσα μου η επιθυμία να ξαναπροσπαθήσω. Φυσικά μόνος μου ήξερα ότι δύσκολα θα την έβρισκα, έτσι λοίπον αυτήν την φορά ήρθε και η Duygu μαζί. Τελικά όντως αποδείχτηκε πως μόνος μου δεν θα το έβρισκα με τίποτα. Αν και είναι ίσως το πιο διάσημο Άγιασμα της Πόλης, είναι σχεδόν ακατόρθωτο για κάποιον που δεν μιλά καθόλου τούρκικα και είναι χύμα στο κύμα να το βρει. Αφού ρωτήσαμε κάμποσες φορές και περάσαμε ακόμα και μέσα από ένα τεράστιο μουσουλμανικό νεκροταφείο, τελικά καταφέραμε να το βρούμε!

Πέρασμα μέσα αό τεράστια μουσουλμανικά κοιμητήρια

Το πρώτο πράγμα που μας έκανε φοβερή εντύπωση ήταν πώς οι πλάκες στον αυλόχωρο ήταν στην ουσία ταφόπλακες. Πατούσαμε πάνω σε