Πίσω απ'τα μεσκίτια....συναντώ τα μοναστήρια

You will be redirected to the new page in

seconds

Η μεταβολή της ρυμοτομίας και του χαρακτήρα της Πόλης μέσα στους αιώνες και τις χιλιετίες είναι λογικό να έχει συντελεστεί με πολλές εναλλαγές και αποχρώσεις. Η αλλαγή, αλλοίωση ή ανανέωση είναι εξάλλου χαρακτηριστικά όλων των μεγαλουπόλεων και αυτές οι μεταβολές μοιάζουν να οξύνονται ολοένα και ταχύτερα στην εποχή μας. Υπάρχουν βέβαια και ορισμένα κτίσματα που καταφέρνουν να "ξεγλιστρούν" από αυτήν την τάση, διατηρώντας έναν δεσμό με το παρελθόν. Και η ιδιαιτερότητα σε αυτό το παρελθόν είναι πως σχεδόν πάντα πίσω του κρατά ένα ακόμα διαφορετικό υπόβαθρο που σαγηνεύει, υπενθυμίζει και δηλώνει παρών ακόμα και σήμερα.

Συγκεκριμένα, αναφέρομαι στα μεσκίτια που είναι διασκορπισμένα παντού στην Πόλη και η θρησκευτική τους φύση τα έχει γλιτώσει από τον αφανισμό. Ο τυχαίος επισκέπτης ή περαστικός ίσως αντιλαμβάνεται την ιστορικότητα των κτισμάτων και την σύνδεσή τους με την οθωμανική εποχή. Η γοητεία και η ιδιαιτερότητά τους όμως πηγάζει από το γεγονός οτι πίσω από τα περισσότερα μεσκίτια, ουσιαστικά διασώζονται βυζαντινά μοναστήρια!

Το σημερινό Mustafa Çavuş Mescidi. Κάποτε Μονή των Αγίων Μηνοδώρας, Μητροδώρας και Νυμφοδώρας

Επίσκεψη στον ναό των Αγίων Πέτρου και Μάρκου

You will be redirected to the new page in

seconds

Ένα χαρακτηριστικό της περιπλάνησης μου στην Πόλη είναι οτι κάθε φορά θα υπάρχει κάτι νέο προς ανακάλυψη. Και ενώ οι ιδιαιτερότητες μοιάζουν να είναι ατελείωτες, η Πόλη φροντίζει να μου τις αποκαλύπτει σταδιακά και στον βαθμό ετοιμότητάς μου. Είναι σαν οι μαχαλάδες και οι απέραντοι δρόμοι της να είναι το κορμί της και εκείνη σαν γλυκιά αγαπητική φροντίζει να μου φανερώνει κάθε φορά από μια νεα πτυχή του σώματός της.
Ακόμα λοιπόν κι αν έχω περπατήσει δεκάδες φορές σε ορισμένα σημειά, αρκεί ένα επιπλέον στενάκι που μέχρι πρότεινος δεν είχα ακολουθήσει για μια καινούρια εξερεύνηση. Αυτή την φορά ακολούθησα αυτόν τον νέο δρόμο και βρέθηκα στην βυζαντινή εκκλησία των Αγίων Πέτρου και Μάρκου.

Η βυζαντινή εκκλησία των Αγίων Πέτρου και Μάρκου, στις μέρες μας ακούει στο όνομα Atik Mustafa Paşa

Η ιστορικότητα αυτού του ναού είναι ανατριχιαστική διότι υπάρχει για περισσότερα από 1100 έτη!

Επίσκεψη στην Μονή Παμμακάριστου

You will be redirected to the new page in

seconds

Στην Πόλη υπάρχει μια κατηγορία ενδόξων και ιστορικών ναών που όμως κυρίως λόγω του σημείου που βρίσκονται, δεν απολαμβάνουν και την πρέπουσα επισκεψιμότητα. Επιπλέον φταίει και ο τρόπος που τα ταξιδιωτικά γραφεία κατανέμουν το πρόγραμμα των επισκέψεων αλλά και η νοοτροπία πολλών επισκεπτών που θεωρούν σωστό να δούν και να ανακαλύψουν την Βασιλεύουσα μέσα από ένα ταξιδιωτικό λεωφορείο και με επιλεγμένες στάσεις. Ευτυχώς εγώ ποτέ δεν είχα την ευκαιρία να κάνω κάτι τέτοιο και από την πρώτη στιγμή που βρέθηκα εδώ, ανακάλυψα την Πόλη περπατώντας. Ένα από τα σημεία που με χαρά διασχίζω και βρίσκομαι ξανά και ξανά είναι οι φτωχογειτονιές του Fatih και το στενάκι που οδηγεί στην ιστορική Μονή Παμμακάριστου.

Η Μονή Παμμακάριστου! Σπάνια ομορφιά που σαγηνεύει

Επίσκεψη στο βυζαντινό μοναστήρι του Μυρελαίου

You will be redirected to the new page in

seconds

Υπάρχουν συνοικίες στην Πόλη που ενώ θεωρούνται υποβαθμισμένες είναι γεμάτες ιδιαιτερότητες, κρυφές ομορφιές και ένδοξη ιστορία. Η Βλάγκα είναι μια από αυτές τις γειτονιές και όσες φορές βρεθώ εκεί, πάντα εμπλουτίζω τις γνώσεις μου και γεμίζω την καρδία μου με συναισθήματα. Τούτη την φορά είχα την ευτυχία να επισκεφτώ την βυζαντινή Μονή του Μυρελαίου καθώς και ένα μέρος από το παρακείμενο παλάτι.
Η Μονή Μυρελαίου ανήκει στην κατηγορία των χριστιανικών ναών που μετατράπηκαν σε Τζαμιά και πάντα επισκέπτομαι τέτοια μέρη με επιφύλαξη μα και αβεβαιότητα ως προς τις αρχιτεκτονικές αλλοιώσεις που είναι σίγουρο οτι θα συναντήσω. Η σημερινή ονομασία είναι Bodrum Camii και προήρθε από τις πολλές υπόγειες στοές που υποβάσταζαν το μοναστήρι.
Λίγα μέτρα πριν φτάσω στην Μονή, μια πινακίδα που έγραφε Μυρέλαιον τράβηξε την ματιά μου και με περιέργεια κινήθηκα προς αυτήν. Εκεί υπήρχε μια μικρή είσοδος και δεν προιδέαζε με τίποτα για αυτό που θα συναντούσα στο εσωτερικό. Μόνον όταν μπήκα μέσα κατεβαίνοντας μερικά σκαλοπάτια, διαπίστωσα πως είχα βρεθεί σε έναν τεράστιο κυκλικό χώρο που άλλοτε αποτελούσε τμήμα παλατιού και κιστέρνας μα στις μέρες μας στεγάζει δεκάδες καταστήματα ενδυμασίας.

Κιόνες με χαραγμένους Σταυρούς...

...και ένας χώρος που αρχικά σου προκαλεί αμηχανία και δέος...

...μα ύστερα από λίγη ώρα αγανάκτηση, βλέποντας τα δερμάτινα και τις γούνες

Λεβητοειδές βυζαντινό κιονόκρανο από το παρελθόν συναντά δερμάτινα του σήμερα

Η αρχική κατασκευή αυτού του κυκλικού χώρου έγινε κάπου στον 5ο αιώνα και δεν έχει καθοριστεί η αρχική χρήση και λειτουργεία του. Είχε έναν τεράστιο θόλο και με εξωτερική διάμετρο σχεδόν 42 μέτρα είναι το μεγαλύτερο κυκλικό οικοδόμημα της Ρωμαιο-Βυζαντινής περιόδου.
Στα χρόνια του Αυτοκράτορα Ρωμανού του Λεκαπηνού έγιναν επεμβάσεις καθώς χτίζονταν δίπλα η Μονή του Μυρελαίου. Τότε ο Αυτοκράτορας με την προσθήκη 74 κιόνων μετέτρεψε ένα μέρος στην 8η πιο σημαντική κιστέρνα της Πόλης και ένα μέρος αποτέλεσε τμήμα του παλατιού του.

Επίσκεψη στην Παναγιά Κυριώτισσα

You will be redirected to the new page in

seconds

Θα το λέω και θα το ξαναλέω πώς κάθε γωνιά στην Πόλη και κάθε παλαιό κτίσμα έχει την δική του ένδοξη ιστορία. Το κτίσμα της Παναγιάς της Κυριώτισσας φυσικά και δεν αποτελεί εξαίρεση στο άνωθεν γνωμικό μου. Γράφω κτίσμα και όχι εκκλησία για να μην παραξενευτείτε, σαν γνώστες και εραστές της Πόλης, που δεν γνωρίζετε ή δεν έχετε επισκεφτεί τούτον τον ναό. Στις μέρες μας χρησιμοποιείται σαν τέμενος, όπως και τόσα πολλά άλλα τεμένη της Πόλης. Ορισμένα από αυτά είχα ήδη την τύχη να επισκεφτώ (δες κι εδώ). Σήμερα ήταν η σειρά της Παναγιάς Κυριώτισσας που πλέον κατέχει την ονομασία Kalenderhane.

Kalenderhane ή αλλιώς Παναγιά Κυριώτισσα

Η Παναγιά Κυριώτισσα χτίστηκε πιθανόν στα τέλη της Δυναστείας των Κομνηνών, δηλ. κάπου μεταξύ 1081-1185 και σε τοποθεσία όπου αρχικά βρίσκονταν ρωμαικό λουτρό. Αρχικά ήταν ένα μικρό κτίσμα που με το καιρό επεκτάθηκε και τριγύρω του υπήρχε μοναστηριακό συγκρότημα που όμως καταστράφηκε κατά την Άλωση.

Η ''μικρή'' Αγιά Σοφιά

You will be redirected to the new page in

seconds

Περνώντας πριν περίπου έναν χρόνο με το αυτοκίνητο στον παραλιακό δρόμο της ιστορικής χερσονήσου, η Duygu πρόλαβε να μου δείξει έναν ναό με το δάχτυλό της, λέγοντας: küçük Ayasofya. Μου έκανε εντύπωση η ονομασία ''μικρή Αγία Σοφιά'' και είχα βάλει σκοπό από τότε να κάνω μια επίσκεψη κατά'κει. Τελικά έπειτα από έναν περίπατο στο Σουλτάν Αχμέτ, περπάτησα πίσω από το Μπλέ Τζαμί και πολύ σύντομα βρέθηκα στην μικρή αδερφή της Αγιά-Σοφιάς.

Η ''μικρή'' Αγία Σοφία

Βασικά θα έπρεπε να'πώ η μεγάλη της αδερφή, διότι είναι μεγαλύτερης ηλικίας, μιας και η κατασκευή της ξεκίνησε το 527 μ.Χ. και ολοκληρώθηκε έπειτα από 9 χρόνια. Κατασκευάστηκε επίσης από τους ίδιους αρχιτέκτονες, τον Ανθέμιο τον Τραλλιανό και τον Ισίδωρο τον Μιλήσιο. Στην ουσία αποτέλεσε μια πρόβα τζενεράλε για την μετ'έπειτα κατασκευή του αρχιτεκτονικού θαύματος της Αγίας Σοφίας.
Η κατασκευή της δόθηκε με εντολή του Αυτοκράτορα Ιουστινιανού και αφιερώθηκε στους Αγίους Σέργιο και Βάκχο.

Στα ίχνη του τελευταίου αυτοκράτορα

You will be redirected to the new page in

seconds

Δεν είναι μόνο η καθημερινότητα της Πόλης που με μαγεύει. Πίσω από τις συγκινήσεις, τις βόλτες, τις γεύσεις, τις ευχάριστες παρέες, τον ξέγνιαστο τρόπο ζωής μου και τις περιπλανήσεις μου εδώ, κρύβεται και μια άλλη Πόλη. Η Πόλη των θρύλων και των παραδόσεων. Η Πόλη, που είναι τόση η λάμψη και η μαγεία της, που ορισμένες φορές είναι δύσκολο να ξεχωρίσει κανείς που τελειώνει το παραμύθι και που αρχίζει η πραγματικότητα. Συλλαμβάνω αρκετές φορές τον εαυτό μου να ακροβατεί σε ένα λεπτό σχοινί που διαχωρίζει αυτές τις δυό διαστάσεις, έτοιμο να χαθεί ανεπιστρεπτί αν η "ακροβασία" δεν γίνει προσεκτικά.
Μέσα από αυτές τι περιπλανήσεις και τις επαφές με την Πόλη της άλλης διάστασης, σκέφτηκα οτι ήρθε η στιγμή να ''ακουμπήσω'' έναν ακόμα θρύλο. Να περιπλανηθώ στα ίχνη του Κωνσταντίνου Παλαιολόγου. Στα ίχνη τελευταίου αυτοκράτορα.

Ο τελευταίος αυτοκράτορας του Βυζαντίου, Κωνσταντίνος Παλαιολόγος ΙΑ'

Λίγο η περιέργεια, λίγο η καλή έρευνα, λίγο η τρέλα και ο ενθουσιασμός μου, με έφεραν στο Gül Camıi, στο Τζαμί των Ρόδων όπως μεταφράζεται. Πρόκειται για την εκκλησία της Αγίας Θεοδοσίας που μερικώς ανακατασκευάστηκε και έγινε τζαμί.